Dünya’nın en Glutensiz Yeri Cangas Del Narcea

Bu yazımızda sizi buğdayın hükmünün geçmediği, bir kasaba da yaşayan bütün insanların gluten korkusunu tamamen hayatlarından çıkardığı sıra dışı bir coğrafyaya, İspanya’nın kuzeyindeki Cangas del Narcea kasabasına götürmek istiyoruz.

Her şey, 2010’lu yılların başlarında Cangas Del Narcea ortaya çıkan ve ilk başlarda açıklanamayan bir sağlık kriziyle başlıyor. Kasaba halkının %4’üne yakınına çölyak teşhisi konmuştu ve bu, dünya ortalamasının tam üç katı denk geliyordu. Nüfusa oranla her on aileden birinde mutfaklarındaki pişirme alanlarının, tabakların, kaşıkların, çatalların, bıçakların, kısaca tüm mutfak eşyalarının ikiye ayrılması zorunluluğu ortaya çıkmıştı. Karşılarındaki bu tıbbi zorunluluk karşısında belediye ve yerel halk, modern dünyanın bencil reflekslerinin aksine, hayranlık uyandıran bir kolektif akıl yürütmüş ve;

“Eğer birimiz gluten yiyemiyorsa, hiçbirimiz risk almayacağız.”

Sloganı ile yola Cangas Del Narcea halkı bütün yeme içme alışkanlıklarını yeniden şekillendirme kararı almış.

Peki, bir kasabanın yeme içme alışkanlıkları baştan aşağıya nasıl değişebilir?

2016 yılında kasaba düzeyinde bir halk sağlığı devrimi gibi başlayan bu hareket, 2018'de "Cangas Sin Gluten" (Glütensiz Cangas) adıyla kurumsallaşan sürece dönüştü. Yılların fırıncıları, kasapları ve şefleri yeniden eğitim sıralarına oturdu. Mutfak mimarileri değişti, tedarik zincirleri baştan yazıldı. Kasaba esnafı, sadece glutensiz un kullanmayı değil; bir buğday tanesinin görünmez tozunun bile bir çocuğun hayatını nasıl altüst edebileceğini öğrendi. Bugün o sokaklarda yürüdüğünüzde; eczanesinden kasabına, pastanesinden bakkalına kadar dükkanların camlarında parıldayan o "yeşil logolar", birer ticari unvan değil, insanlığa verilmiş bir güvenin sözüne dönüştü.

Cangas del Narcea’yı bugün dünya turizm literatürüne sokan şey, internet efsanelerinin iddia ettiği gibi kasabada buğdayın tamamen yasaklanması değil. Asıl mucize; çapraz bulaşma riskini tüm kasaba ölçeğinde sıfıra indiren kurumsal bir empati modelidir.

Her yıl Mayıs ayında düzenlenen Glutensiz Gastronomi Festivali’nde, İspanya'nın, hatta son yıllarda Dünya’nın dört bir yanından gelen binlerce insanın, hayatlarında ilk kez menüyü incelemeden, garsonu sorgulamadan, gözlerinde mutluluk gözyaşlarıyla yemek yediğini görebilirsiniz.

Aslında Cangas del Narcea bize şunu kanıtlıyor; bir toplumsal sorunu çözmenin yolu dışlamak veya yalnızlaştırmak değil, o sorunu ortak bir kültüre ve gurur duyulan bir kimliğe dönüştürmektir.

Darısı, bir menüde "glütensiz" kelimesini gördüğünde bunu sadece geçici bir diyet trendi sanan tüm dünya şehirlerinin başına...

Yorumlar